E-Makbuz, geleneksel kağıt makbuzların dijital ortamda oluşturulmuş versiyonudur. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından belirlenen standartlara uygun olarak düzenlenen ve dijital olarak saklanan bu belge, ödeme ve tahsilat işlemlerinin belgelendirilmesini sağlar.
E-Makbuz, elektronik ortamda düzenlenir, elektronik imza (e-İmza) veya mali mühür ile imzalanır ve alıcıya dijital olarak iletilir. Kağıt makbuzun dijital hali olan e-Makbuz, özellikle serbest meslek erbapları, komisyoncular ve aracı kurumlar için büyük kolaylık sağlar.
E-Makbuz Türleri
-
E-Serbest Meslek Makbuzu (E-SMM):
-
Serbest meslek erbaplarının hizmet bedeli karşılığında düzenlediği dijital makbuzdur.
-
Örnek: Avukat, doktor, mali müşavir hizmetleri.
-
-
E-Müstahsil Makbuzu:
-
Tarım ve hayvancılık sektöründe üreticiden yapılan mal alımlarının dijital ortamda belgelendirilmesidir.
-
Örnek: Çiftçilerden alınan ürünlerin kayıt altına alınması.
-
-
E-Gider Pusulası:
-
Vergi mükellefi olmayan kişilerden yapılan mal ve hizmet alımlarında düzenlenir.
-
Örnek: Vergi mükellefi olmayan bir kişiden alınan ikinci el ürünler.
-
E-Makbuzun Avantajları
-
Kağıt Tasarrufu: Kağıt, baskı ve kargo maliyetlerini ortadan kaldırır.
-
Kolay Arşivleme: Dijital ortamda saklanır ve gerektiğinde kolayca erişilebilir.
-
Hızlı Gönderim: E-posta veya SMS ile anında alıcıya iletilebilir.
-
Yasal Güvence: Elektronik imza ve mali mühür ile güvence altına alınır.
-
Çevre Dostu: Kağıt kullanımını azaltarak doğaya katkı sağlar.
-
Dijital Raporlama: GİB’e kolayca raporlanır, vergi süreçleri hızlanır.
Kimler E-Makbuz Düzenlemek Zorundadır?
-
Serbest meslek erbapları (avukat, doktor, mali müşavir vb.)
-
Tarım ve hayvancılık sektörü mükellefleri
-
Vergi mükellefi olmayanlardan mal ve hizmet satın alanlar
-
Komisyoncular ve aracı kurumlar
GİB tarafından belirlenen ciro sınırını aşan firmalar için e-Makbuz düzenleme zorunluluğu vardır.
E-Makbuz Nasıl Düzenlenir?
-
Mali Mühür veya E-İmza Alınır:
-
GİB üzerinden mali mühür başvurusu yapılır.
-
-
Başvuru Yapılır:
-
GİB’in resmi internet sitesi üzerinden e-Makbuz uygulamasına kayıt olunur.
-
-
Yazılım Seçimi:
-
GİB onaylı özel entegratör yazılımı seçilir.
-
Ayrıca, GİB portalı üzerinden de makbuz düzenlenebilir.
-
-
Makbuzun Hazırlanması:
-
Makbuzda yer alacak bilgiler sisteme girilir.
-
Elektronik imza veya mali mühür ile imzalanır.
-
-
Gönderim ve Raporlama:
-
E-Makbuz, alıcıya dijital ortamda gönderilir ve GİB’e raporlanır.
-
E-Makbuz İçeriği Nasıl Olmalıdır?
Bir e-Makbuzda bulunması gereken temel bilgiler:
-
Düzenleyen ve alıcı bilgileri (Ad, soyad, vergi numarası)
-
Makbuz numarası ve tarihi
-
Mal veya hizmetin tanımı
-
Birim fiyat ve toplam tutar
-
Vergi oranı ve tutarı
-
Elektronik imza veya mali mühür
-
Ödeme yöntemi (Nakit, kredi kartı, banka havalesi vb.)
E-Makbuz ile E-Fatura Arasındaki Farklar
| Özellik | E-Makbuz | E-Fatura |
|---|---|---|
| Amaç | Hizmet veya komisyon bedelini belgelemek | Mal ve hizmet satışını belgelemek |
| Zorunluluk | Serbest meslek erbapları, çiftçiler, komisyoncular | E-Fatura mükellefleri |
| Gönderim | E-posta, SMS, yazılım | GİB portalı üzerinden |
| Format | PDF ve XML | XML (UBL-TR) |
| Saklama Süresi | En az 10 yıl | En az 10 yıl |
E-Makbuzun Saklama Süresi
-
Vergi Usul Kanunu’na göre, e-Makbuzlar en az 10 yıl boyunca dijital ortamda saklanmalıdır.
-
Bu süre zarfında, belgelerin bozulmadan ve erişilebilir bir şekilde muhafaza edilmesi gerekir.
E-Makbuz İptali Nasıl Yapılır?
-
E-Makbuz düzenlendikten sonra, 7 gün içinde iptal edilebilir.
-
İptal işlemi, GİB portalı veya özel entegratör yazılımı üzerinden yapılır.
-
İptal edilen makbuzlar, iptal edilen belgeler listesine eklenir ve GİB’e bildirilir.
E-Makbuz ile İlgili Yasal Düzenlemeler
-
Vergi Usul Kanunu (VUK): E-Makbuz düzenleme ve saklama şartlarını belirler.
-
Türk Ticaret Kanunu (TTK): Ticari belgelerin delil niteliğini ve saklama süresini düzenler.
-
Elektronik İmza Kanunu: Elektronik belgelerin hukuki geçerliliği ile ilgilidir.
Sıkça Sorulan Sorular
-
E-Makbuz düzenlemek zorunlu mu?
-
Evet, belirli sektörlerde faaliyet gösteren ve GİB’in belirlediği ciro limitini aşan mükellefler için zorunludur.
-
-
E-Makbuzda KDV indirimi yapılabilir mi?
-
Evet, e-Makbuz KDV indirimi için kullanılabilir.
-
-
E-Makbuz ile kağıt makbuz birlikte düzenlenir mi?
-
Hayır, e-Makbuz düzenlendiğinde kağıt makbuz kullanmaya gerek yoktur.
-
-
E-Makbuz ne kadar süre saklanmalıdır?
-
En az 10 yıl boyunca dijital ortamda saklanmalıdır.
-
-
E-Makbuz iptali nasıl yapılır?
-
Makbuz düzenlendikten sonra 7 gün içinde iptal edilebilir. İptal işlemi GİB portalı veya entegratör yazılımı üzerinden yapılır.
-

İlk yorum yapan olun